Eclesiástico 11

Septuaginta · texto en griego y traducción al español · traducción hecha directamente del griego para esta edición

1σοφία ταπεινοῦ ἀνύψωσεν κεφαλήν, καὶ ἐν μέσῳ μεγιστάνων καθίσει αὐτόν.La sabiduría del humilde le hace levantar la cabeza, y lo sentará en medio de los magnates.

2μὴ αἰνέσῃς ἄνδρα ἐν κάλλει αὐτοῦ, καὶ μὴ βδέλυξῃ ἄνθρωπον ἐν ὁράσει αὐτοῦ.No alabes a un hombre por su hermosura, ni abomines de un hombre por su apariencia.

3μικρὰ ἐν πετεινοῖς μέλισσα, καὶ ἀρχὴ γλυκασμάτων ὁ καρπὸς αὐτῆς.Pequeña es la abeja entre los que vuelan, pero su fruto es el primero entre las dulzuras.

4ἐν περιβολῇ ἱματίων μὴ καυχήσῃ, καὶ ἐν ἡμέρᾳ δόξης μὴ ἐπαίρου· ὅτι θαυμαστὰ τὰ ἔργα Κυρίου, καὶ κρυπτὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ ἐν ἀνθρώποις.No te gloríes del vestido que te cubre, ni te engrías en el día de la gloria; porque admirables son las obras del Señor, y ocultas a los hombres sus obras.

5πολλοὶ τύραννοι ἐκάθισαν ἐπὶ ἐδάφους, ὁ δὲ ἀνυπονόητος ἐφόρεσεν διάδημα·Muchos tiranos se sentaron en el suelo, y el que nadie sospechaba llevó la diadema.

6πολλοὶ δυνάσται ἠτιμάσθησαν σφόδρα, καὶ ἔνδοξοι παρεδόθησαν εἰς χεῖρας ἑταίρων.Muchos poderosos fueron deshonrados en gran manera, y los ilustres fueron entregados en manos de otros.

7πρὶν ἐξετάσῃς μὴ μέμψῃ, υόησον πρῶτον καὶ τότε ἐπιτίμα.Antes de examinar, no reprendas; considera primero, y entonces censura.

8πρὶν ἢ ἀκοῦσαι μὴ ἀποκρίνου, καὶ ἐν μέσῳ λόγων μὴ παρεμβάλλου.Antes de oír, no respondas, y no te entrometas en medio de las palabras ajenas.

9περὶ πράγματος οὗ οὐκ ἔστιν σοι χρεία μὴ ἔριζε. καὶ ἐν κρίσει ἁμαρτωλῶν μὴ συνέδρευε.No disputes por asunto que no te concierne, y no te sientes con los pecadores cuando juzgan.

10τέκνον, μὴ περὶ πολλὰ ἔστωσαν αἱ πράξεις σου· ἐὰν πληθύνῃς, οὐκ ἀθῳωθήσῃ· καὶ ἐὰν διώκῃς, οὐ μὴ καταλάβῃς, καὶ οὐ μὴ ἐκφύγῃς διαδράς.Hijo, no se ocupen tus acciones en muchas cosas; si las multiplicas, no quedarás sin culpa; y aunque corras tras ellas, no las alcanzarás, ni escaparás aunque huyas.

11ἔητιν κοπιῶν καὶ πονῶν καὶ σπεύδων, καὶ τόσῳ μᾶλλον ὑστερεῖται.Hay quien se fatiga y trabaja y se apresura, y tanto más se queda atrás.

12ἔστιν νωθρὸς καὶ προσδεόμενος ἀντιλήμψεως, ὑστερῶν ἰσχύι καὶ πτωχείᾳ περισσεύει· (13)καὶ οἱ ὀφθαλμοὶ Κυρίου ἐπέβλεψαν αὐτῷ εἰς ἀγαθά. καὶ ἀνώρθωσεν αὐτὸν ἐκ ταπεινώσεως αὐτοῦ.Hay quien es tardo y necesitado de socorro, falto de fuerzas y sobrado de pobreza; ⁽¹³⁾ y los ojos del Señor lo miraron para bien, y lo levantó de su abatimiento,

13καὶ ἀνύψωσεν κεφαλὴν αὐτοῦ, καὶ ἀπεθαύμασαν ἐπʼ αὐτῷ πολλοίy le hizo levantar la cabeza, y muchos se maravillaron de él.

14ἀγαθὰ καὶ κακά, ζωὴ καὶ θάνατος, πταχεία καὶ πλοῦτος παρὰ Κυρίου ἐστίν.Lo bueno y lo malo, la vida y la muerte, la pobreza y la riqueza, vienen del Señor.

17Δόσις Κυρίου παραμένει εὐσεβέσιν, καὶ ἡ εὐδοκία αὐτοῦ εἰς τὸν αἰῶνα εὐοδααοθήσεται.El don del Señor permanece con los piadosos, y su favor prosperará para siempre.

18ἔστιν πλουτῶν ἀπὸ προσοχῆς καὶ σφιγγίας αὐτοῦ, καὶ αὕτη ἡ μερὶς τοῦ μισθοῦ αὐτοῦ·Hay quien se enriquece a fuerza de cuidado y de tacañería, y ésta es la parte de su recompensa:

19ἐν τῷ εἰπεῖν αὐτόν Εὗρον ἀνάπαυσιν, καὶ νῦν φάγομαι ἐκ τῶν ἀγαθῶν μου, (20)καὶ οὐκ οἶδεν τίς καιρὸς παρελεύσεται, καὶ καταλείψει αὐτὰ ἑτέροις καὶ ἀποθανεῖται.cuando dice: «He hallado descanso, y ahora comeré de mis bienes», ⁽²⁰⁾ no sabe cuánto tiempo pasará, y los dejará a otros y morirá.

20στῆθι ἐν διαθήκῃ σου καὶ ὁμίλει ἐν αὐτῇ, καὶ ἐν τῷ ἔργῳ σου παλαιώθητι.Mantente firme en tu compromiso y ocúpate en él, y envejece en tu trabajo.

21μὴ θαύμαζε ἐν ἔργοις ἁμαρτωλοῦ· πίστευε τῷ κυρίῳ καὶ ἔμμενε τῷ πόνῳ σου· (23)ὅτι κοῦφον ἐν ὀφθαλμοῖς Κυρίου διὰ τάχους ἐξάπινα πλου· τίσαι πένητα.No te maravilles de las obras del pecador; confía en el Señor y persevera en tu trabajo; ⁽²³⁾ porque es cosa fácil a los ojos del Señor enriquecer de repente, en un instante, al pobre.

22εὐλογία Κυρίου ἐν μισθῷ εὐσεβοῦς, καὶ ἐν ὥρᾳ ταχινῇ ἀναθάλλει εὐλογίαν αὐτοῦ.La bendición del Señor está en la recompensa del piadoso, y en una hora repentina hace florecer su bendición.

23μὴ εἴπῃς Τίς ἐστίν μου χρεία, καὶ τίνα ἀπὸ τοῦ νῦν ἔσται μου τὰ ἀγαθά;No digas: «¿Qué necesidad tengo? ¿Y qué bienes tendré de ahora en adelante?»

24μὴ εἴπῃς Αὐτάρκη μοί ἐστιν, καὶ τί ἀπὸ τοῦ νῦν κακωθήσομαι ;No digas: «Tengo bastante; ¿y qué mal me podrá venir de ahora en adelante?»

25ἐν ἡμέρᾳ ἀγαθῶν ἀμνησία κακῶν, καὶ ἐν ἡμέρᾳ κακῶν οὐ μνησθήσεται ἀγαθῶν·En el día de los bienes se olvidan los males, y en el día de los males no se acuerda uno de los bienes;

26ὅτι κοῦφον ἔναντι Κυρίου ἐν ἡμέρᾳ τελευτῆς ἀποδοῦναι ἀνθρώπῳ κατὰ τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ.porque es cosa fácil delante del Señor, en el día de la muerte, dar al hombre según sus caminos.

27κάκωσις ὥρας ἐπιλησμονὴν ποιεῖ τρυφῆς, καὶ ἐν συντελείᾳ ἀνθρώπου ἀποκάλυψις ἔργων αὐτοῦ.El mal de una hora hace olvidar el deleite, y en el fin del hombre se descubren sus obras.

28πρὸ τελευτῆς μὴ μακάριζε μηδένα, καὶ ἐν τέκνοις αὐτοῦ γνωσθήσεται ἀνήρ.Antes de la muerte no llames dichoso a nadie; en sus hijos será conocido el hombre.

29Μὴ πάντα ἄνθρωπον εἴσαγε εἰς τὸν οἶκόν σου· πολλὰ γὰρ τὰ ἔνεδρα τοῦ δολίου.No metas a todo hombre en tu casa, porque muchas son las asechanzas del engañoso.

30πέρδιξ θηρευτὴς ἐν καρτάλλῳ· οὕτως καρδία ὑπερηφάνου, καὶ ὡς ὁ κατάσκοπος ἐπιβλέπει πτῶσιν.Perdiz cazadora en la jaula, así es el corazón del soberbio; y como el espía, acecha tu caída.

31τὰ γὰρ ἀγαθὰ εἰς κακὰ μεταστρέφων ἐνεδρεύει, καὶ ἐν τοῖς αἱρετοῖς ἐπιθήσει μῶμον.Porque trocando el bien en mal, pone asechanzas, y en las cosas escogidas echará tacha.

32ἀπὸ σπινθῆρος πυρὸς πληθυνθήσεται ἀνθρακιά, καὶ ἄνθρωπος ἁμαρτωλὸς εἰς αἷμα ἐνεδρεύει.De una chispa de fuego se multiplican las brasas, y el hombre pecador pone asechanzas para derramar sangre.

33πρόσεχε ἀπὸ κακούργου, πονηρὰ γὰρ τεκταίνει, μὴ ποτε μῶμον εἰς τὸν αἰῶνα δῷ σοι.Guárdate del malhechor, porque trama maldades, no sea que te eche una mancha para siempre.

34ἐνοίκισον ἀλλότριον, καὶ διαστρέψει σε ἐν ταραχαῖς καὶ ἀπαλλοτριώσει σε τῶν ἰδίων σου.Hospeda en tu casa al extraño, y te trastornará con alborotos y te hará ajeno a los tuyos.

Abrir Eclesiástico 11 en el lector interactivo, con el análisis palabra por palabra y el diccionario